۱۸۱ سال پیش در چنین روزی آلفرد نوبل شیمیدان و مهندس برجسته سوئدی دیده به جهان گشود. شهرت این دانشمند بزرگ بیشتر از آنکه بخاطر اختراعاتش باشد بخاطر بنیاد نوبل است که به نام وی شناخته میشود.
۱۸۱ سال پیش در چنین روزی یعنی ۲۱ اکتبر سلا ۱۸۳۳ آلفرد برنارد نوبل شیمیدان و مخترع برجسته سوئدی در شهر استکهلم متولد شد. پدربزرگش از دانشمندان معروف سوئد در قرن ۱۷ میلادی بود. در جوانی به همراه خانواده خود به بخاطر کار پدر به شهر سن پترزبورگ مهاجرت کرد و در آنجا زیر نظر شیمیدان بزرگ روس نیکولای زینین استاد دانشگاه سن پترزبورگ به فراگیری علم شیمی پرداخت. پدر آلفرد در این شهر یک کاخانه اسلحه سازی راه اندازی کرد که امور آن را به برادر بزرگ آلفرد یعنی لودویگ سپرده بود. با وجود تلاش او سرانجام این کارخانه ورشکسته شد و خانواده نوبل از آنجا به امریکا مهاجرت کردند. در آمریکا آلفرد تمام انرژی و وقت خود را صرف بررسی ماده منفجره نیترو گلیسیرین کرد که در سال ۱۸۴۷ توسط آسکانو سوبرنو در دانشگاه تورینو کشف شده بود. آلفرد آزمایشهای گوناگونی انجام داد و حتی چندبار کارگاه و آزمایشگاه وی بطور کامل منفجر شد؛ در یکی از همین آزمایشات برادر کوچک آلفرد و چند کارگر در سال ۱۸۶۴ جان خود را از دست دادند. تا اینکه سرانجام آلفرد نوبل توانست در سال ۱۸۶۶ دینامیت را اختراع و آنرا در سال ۱۸۶۷ به ثبت برساند.
در پی آزمایشهای فراوان نوبل دریافت که اگر نیتروگلیسیرین جذب یک ماده خنثی شود، در هنگام جابجایی به مراتب امنتر خواهد بود. آزمایشات نوبل سرانجام نتیجه داد و وی توانست با ترکیب سه واحد نیتروگلیسیرین و یک واحد دیاتومایت که نقش خنثی کننده را ایفا میکرد به علاوه مقدار کمی کربنات سدیم دینامیت را بسازد. دینامیت اولین مادهی منفجرهی قابل کنترلی به حساب میرود که از باروت قدرت بیشتری دارد. این اختراع به سرعت مورد استفاده در سرار جهان قرار گرفت و ثروت قابل ملاحظهای را برای آلفرد نوبل به همراه آورد. سالها بعد در پی انتشار مطلبی به اشتباه مبنی بر فوت آلفرد نوبل در یک روزنامه فرانوسی وی بصورت اتفاقی این روزنامه را مطالعه کرد که در آن شرح زندگی وی به صورت خلاصه آورده شده بود و در پایان وی را بخاطر اختراع دینامیت گناهکار خطاب کرده بود. در مقاله به این شکل عنوان شده بود که «فرشته مرگ مرده است، دکتر آلفرد نوبل، فردی که برای ایجاد راهی برای کشتن افراد بیشتر در زمان کمتر ثروتمند شده بود؛ دیروز فوت کرد؛ در تاریخ ۲۷ نوامبر سال ۱۸۹۵ آلفرد نوبل بیشتر دارایی خود را به جایزهای اختصاص داد تا همه ساله بدون توجه به ملیتی خاص به افراد شایسته اهدا شود. جایزه نوبل معتبرترین جایزه علمی است که به یک دانشمند تعلق میگیرد. در سال ۱۹۰۱ میلادی، نخستین جوایز این بنیاد اهدا شد. طبق وصیت وی، پنج جایزه بهطور سالانه در رشتههای فیزیک، شیمی، فیزیولوژی و پزشکی، ادبیات و صلح؛ به افرادی تعلق میگیرد که بیشترین خدمت را به بشر کرده باشند. ششمین جایزه یعنی نوبل اقتصاد نیز در سال ۱۹۶۸ میلادی، توسط بانک مرکزی سوئد پایهگذاری شد که البته در لیست جوایز مرتبط با بنیاد نوبل جایی ندارد.
آلفرد نوبل در تاریخ ۱۰ دسامبر سال ۱۸۹۶ در سان رمو ایتالیا برای همیشه دیده از جهان فروبست.











